Ana sayfa Genel Kronik Stresin Beynimize Etkileri

Kronik Stresin Beynimize Etkileri

241
https://pixabay.com/tr/illustrations/beyin-elektrik-bilgi-migren-1845962/

Stres günlük yaşamın vazgeçilmez bir parçasıdır. Kısa süreli salgılanımı normal ve hatta bilinenin aksine faydalı bulunmaktadır. Ancak modern dünyada ki stres sorunu genellikle kısa vadeli ve birey için motive edici değildir. Birçoğumuz için stres tepkisi asla durmak bilmez. Faturalar, iş, okul, aile çatışmaları, yetersiz uyku ve sağlık sorunları günlük yaşamda sürekli stres yaratır.   Ayrıca hayatımızda sürekliliği devam eden kronikleşmiş stres, beynimize akan kan akışını kısıtlayarak beynin faaliyetlerini yerine getirmesini engeller.  Bu nedenle stres hormonlarının, özellikle kortizolün uzun süre salınımına maruz kalmanın beyin işlevleri üzerinde birçok etkisi ortaya çıkmaktadır. Kronik stresin beyne etkileri üzerine yapılan bir dizi araştırma ile aşağıda yazılan ortak sonuçlara ulaşılmıştır.

 

1.Uzun süre boyunca yüksek düzeyde kortizol seviyeleri olan ileri yaştaki yetişkin bireylerinin, kortizol seviyeleri normal düzeyde olan yaşıtlarına göre hafıza testlerinde kötü sonuçlar elde ettiği görülmüştür.

 

2.Kortizol seviyeleri yüksek olan yaşlı yetişkinlerde ise temporal lobda hipokampusun %14 daha küçük olduğu görülmüştür. Hipokampus, vücudumuzun meydana çıkarttığı stres tepki sisteminde tehdit sona erdiğinde kortizol üretiminin durdurulması için sinyal göndermekten sorumludur. Yaşlı yetişkinlerde ki gibi hipokampusteki beyin hücre sayısının azalması ile birlikte ters bir döngü ortaya çıkar. Hipokampus kortizol üretiminin durdurulması için sinyali gönderemez ve daha fazla kortizol salgılanmasına yol açar.

 

3.Aşırı miktarda stres hormonlarına maruz kalmak sadece hipokampusü değil aynı zamanda prefrantol korteks ve amigdalada beyin işlevlerinin azalmasına sebep olmaktadır. Bu nedenle kronik stres bireyin, hem bilişsel işlevler hem de duygusal dengesi, üzerinde olumsuz bir etkiye sahiptir.

 

4.Kısa süreli stres nedeniyle oluşan kortizol atakları gençlerin düşünce ve hafıza becerilerinde geçici olumsuz etki yaratmaktadır. Sosyoekonomik durumu düşük olan çocuk ve gençlerde stres seviyelerine bakıldığında, diğer çocuklara göre daha yüksek olduğu bulunmuştur.

 

Sonuç olarak, kronik stresin her yaştan insanın beyin işlevlerine zarar verdiği söylenebilmektedir. Ayrıca sürekli stres hormonlarına maruz kalmak beynin işlevlerini azaltarak bireyi stresin fiziksel etkilerine karşı daha savunmasız hale getirmektedir.

 

 

 

 

 

 

 

  • Ganiels ve G.Amen. Beyninizi Değiştirin Vücudunuz Değişsin, (İstanbul:Pegasus Yayınları,2010).

Bir önceki yazımız olan Kararsızlıkla Nasıl Başa Çıkacaksınız? başlıklı makalemizde doğru seçim yapmak, karar verememek ve karar verme güçlüğü hakkında bilgiler verilmektedir.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here