Ana sayfa Genel Üst İhtiyaçlar

Üst İhtiyaçlar

300
https://pixabay.com/tr/illustrations/yoga-g%C3%B6l-ak%C5%9Fam-meditasyon-su-1234525/

Maslow’un ihtiyaçlar hiyerarşisi pek çoğumuz için tanıdık bir kavramdır. Bu modele göre öncelikli olarak fizyolojik ihtiyaçlar gelir. Yani hepimiz ancak yemek, içmek, uyumak, cinsellik gibi ihtiyaçlarımız karşılandığında piramidin bir üst noktasındaki ihtiyaçlarımıza odaklanabiliriz. Burada güvenlik ihtiyacı bulunur. Bu, bir önceki basamaktaki ihtiyaçlarımızın tatmininin düzenli olmasına duyduğumuz ihtiyaçtır. Güvenlik ihtiyacına kavuşan kişi için bir sonraki ihtiyaç, ait olma ve sevgidir. Hepimiz sevmeye, sevilmeye ve bir yere ait hissetmeye ihtiyaç duyarız. Bu ihtiyacımız karşılandığında ise piramidin bir üst basamağında yer alan ‘saygı’ ihtiyacımıza odaklanırız. Başkalarıyla beceri alanında yarışabilmek ve yeterli olduğumuzu bilmek isteriz. Saygı ihtiyacımız da karşılanırsa ancak o zaman kendimizi gerçekleştirmeye odaklanabiliriz. Hayatımız boyunca bu kendimizi gerçekleştirme aşamamız zenginleşerek devam eder.

 

Maslow, 1960’larda bu piramidin en üst noktasına bir ‘üst ihtiyaçlar’ kategorisi eklemiştir. Alp Karaosmanoğlu bu üst ihtiyaçları anlam, yaşama sevinci ve tamamlık terimleri ile açıklamıştır.

  1. Anlam: İnsanlar olarak hepimizin hayata dair bir anlam bulma ihtiyacı vardır. Hayat hakkında bildiklerimiz ve varoluşumuz arasında bağ kurduğumuzda kendimizi daha tamamlanmış hissederiz. Bu bağ yeterince güçlü ise anlamlı bir hayat yaşadığımızı hisseder ve sorunlarla daha uyumlu şekillerde başa çıkarız. Ölüm ve kayıp korkumuz daha az olur.
  2. Yaşama Sevinci: Bu ihtiyaç anlamdan bağımsız olarak yaşamın kendisi ile ilgili bir sevinç duyma halidir. Yaşadığımızı ve canlılığımızı hissettiğimiz her anda bazen denize, ormana baktığımızda, bazen güzel bir müzik dinlediğimizde ya da hoşumuza giden bir kitap okuduğumuzda kendimizi aşarız. Kendimizi unutup sadece nefes alıp verdiğimiz için mutlu oluruz.
  3. Tamamlık: Anlam ve yaşama sevincimiz var olduğu sürece daha üstte yer alan bir başka ihtiyacımızı hissederiz; tamamlanma. Bu his, yapmamız gereken hiçbir zorunluluğun kalmadığı, ihtiyaçlarımızın yarattığı gerginliği bu ihtiyaçlarımızı gidererek attığımız zaman varoluşsal seviyede yaşadığımız bir tatmindir. Bu seviyede en derin korkumuz olan ölüm bile artık karşılanabilir bir duruma gelir.

 

 

Kaynaklar

Karaosmanoğlu, A. (2019). Hepsini İstiyorum Hemen İstiyorum, Psikonet Yayınları

https://evrimagaci.org/maslowun-ihtiyaclar-hiyerarsisi-1644

https://tr.wikipedia.org/wiki/Maslow_teorisi

Bir önceki yazımız olan Kararsızlıkla Nasıl Başa Çıkacaksınız? başlıklı makalemizde doğru seçim yapmak, karar verememek ve karar verme güçlüğü hakkında bilgiler verilmektedir.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here